Jaargang 1, nummer 8 oktober 1991
EMS, EMU EN ECU
Verdwijnen dollar, gulden, frank, pond en lire straks en worden ze vervangen door de ecu, de "European Currency Unit"? Komt er een einde aan het wisselen bij de grens en het voortdurende gereken op buitenlandse reizen? Wat is die ecu nou eigenlijk? En bestaat zij eigenlijk wel? Om met de laatste vraag te beginnen: ja, de ecu bestaat echt en zelfs al een tijdje. De eerste aanzet voor deze Europese munt werd gegeven met de oprichting van het Europees Monetair Stelsel (EMS) in maart 1979.
Kort gezegd houdt dit stelsel in, dat de lidstaten van de Europese gemeenschap de wisselkoersen van hun valuta slechts binnen beperkte marges mogen laten schommelen, een systeem dat bekend staat als de monetaire "slan " Op dit ogenblik zijn alL.EG-landen, behalve Griekenland en Portugal bij dit systeem aangesloten (Engeland pas sinds kort, na heftig, maar vergeefs, verzet van mevrouw Thatcher).
Met het EMS wilde men in Europa een zone van monetaire rust scheppen met zo stabiel mogelijke wisselkoersen. Het stelsel vormde meteen ook de basis voor een ware Europese munt, de ecu, die op ziin beurt weer de spil vormt van de EMU, de ~Conomische en ~ o n ~ t a i r e Unie. Het EMS is een succes geworden het blijkt zelfs zo langzamerhand ook belangrijk voor Europese landen, die (nog) geen lid zijn van de Gemeenschap. Zo heeft Noorwegen bijvoorbeeld de koersontwikkelingen van zijn munt, de kroon, al mijwillig gekoppeld aan de ecu. De ecu is een zogenaamde "mand" waarin alle valuta van de EG-landen vertegenwoordigd zijn volgens het economisch gewicht van het betreffende land. De munt begint zelfs zo langzamerhand voorzichtig een echt betaalmiddel te worden, al wordt zij vooral gebruikt bij leningen en in de handel tussen banken. EG-burgers kunnen ook - weliswaar in zeer beperkte mate - bankrekeningen in ecu openen, met cheques in ecu betalen of in ecu gestelde obligaties kopen. Op langere termijn is het de bedoeling, dat het een echte Europese munteenheid wordt die de nationale valuta zal vervangen.
Die EMU betekent overigens veel meer dan alleen maar de invoering van een nieuwe inter- Europese munt. De Unie zal in drie fasen moeten zorgen voor een volledig vrij verkeer van personen, goederen, diensten en kapitaal in de hele Europese gemeenschap. De eerste fase van deze verandering is in juli 1990 begonnen. De bedoeling is, dat fase 2 op 1 januari 1994 gaat lopen. Echter, deze datum stuit voorlopig nog op verzet van Britse zijde, de Engelsen waren toch al nooit voorstander van de EMU zoals die nu wordt beoogd.
Op de topbijeenkomst van de Europese ministers van financiën in Bmssei in september vond de Nederlandse minister Wim Kok - Nederland is dit halfjaar voorzitter van de EG - brede steun voor zijn voorstel om in die tweede fase van de EMU een Europees Monetair Instituut (EMI) op te richten voor de coördinatie van het monetair beleid, het toezicht op de EMS, de ontwikkeling van de ecu en de voorbereiding van de derde (en slot-) fase van de EMU. In die laatste fase, die volgens het programma in 1997 moet beginnen, zal het EMI dan opgaan in de Europese Centrale Bank, naar Amerikaans voorbeeld al "Eurofed" gedoopt.
Er is in ieder geval een goede kans, dat de Eurovemen non vóór het iaar 2000 met de ecu over een gemeenschappelijke munt zullen beschikken. Een munt die internationaal even belangrijk kan worden als de Amerikaanse dollar of de Japanse yen.
NOGMAALS: LOTERIJ GROENE KAART
Het State Department heeft een definitieve regeling afgekondigd voor een nieuwe groene kaart loterij.
Dit jaar zijn er in totaal 40.000 immigrantenvisa beschikbaar, die uitgereikt zullen worden aan inwoners van 34 landen (waaronder Nederland en België). Veertig procent van de nieuwe visa worden echter gereserveerd voor Ieren. Meedingen naar één van de overgebleven 24.000 groene kaarten is erg eenvoudig. Stuur in een envelop (lengte tussen de 5 en 10.5 inches, breedte tussen de 3.5 en 6.5 inches) een vel papier met daarop getypt (of duidelijk geschreven) de volgende gegevens van de aanvrager: achternaam, eerste voornaam, middelnaam; geboortedatum (dag, maand, jaar); geboorteplaats (stad/dorp, provincie, land); volledig postadres van de aanvrager waarheen het bericht van de inloting moet worden gezonden en de vermelding van het Amerikaanse consulaat waar de verdere afwerking zal worden verzorgd voor de gelukkige winnaars (voor Nederland is dat Amsterdam, voor België: Brussel, voor de Antillen: Willemstad). Voor echtgenoten en kinderen onder de 21 jaar moeten dezelfde gegevens worden opgegeven.
Meedingen
Deze brief ding uitsluitend mee als hij verstuurd wordt per "First class" post en tussen maandag 14 oktober 00.01 uur en zondag 20 oktober 23.59 uur aankomt op het adres: AA-1 Program, P.O. Box 6000, Arlington, VA 22218-0001. Vermeld in de linkerbovenhoek van de envelop het land van herkomst ("BELGIUM" of "NETHERLANDS"). Aangetekende of bezorgde brieven, faxen en dergelijke worden niet aangenomen. Meer is niet nodig, er hoeft dus geen verklaring in de envelop bijgesloten te worden van een toekomstige werkgever, dat komt pas later. Geld sturen is niet nodig, pas na inloting moet $25 worden betaald. De procedure is met opzet eenvoudig gehouden, zodat geen (dure) advocaten nodig zijn. De posterijen hebben bovendien maatregelen genomen om ervoor te zorgen, dat alle brieven gelijke kansen krijgen. De hulp inroepen van mensen die beloven de aanvragen in Arlington zelf te posten is dus weggegooid geld.
De enige manier om de kansen te vergroten is een serie aanvragen te versturen vanuit verschillende plaatsen en op verschillende tijden. En dan maar hopen.
De kans op winnen is echter maar klein, men verwacht enkele miljoenen aanvragen, waarvan waarschijnlijk slechts de eerste 50.000 worden opengemaakt, de rest zal gewoon worden weggegooid. Wie dit keer achter het net vist, hoeft de moed echter niet op te geven. Volgend jaar begint de hele procedure weer opnieuw.
RECHT OP MEER PENSIOEN? - II
Het stelsel van de Europese pensioenen en de Amerikaanse Social Security is een ingewikkelde zaak. Vandaar de volgende aanvulling op het artikel over deze kwestie in "De Nieuwe Amsterdammer" nummer 7.
De belangrijkste bepaling voor Nederlanders in Amerika is dat er een regeling is als men ten minste zes verzekeringskwartalen in de V.S. verzekerd is geweest maar minder dan de veertig kwartalen (10 jaar) die nodig zijn om voor een Social Security uitkering in aanmerking te komen. In dergelijke gevallen kan de Social Secunty Administration namelijk op grond van het 'Verdrag inzake Sociale Zekerheid tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Verenigde Staten van Amerika" (dat op 1 november 1990 van kracht is geworden), onder bepaalde voorwaarden de jaren meerekenen waarin Nederlandse sociale verzekeringspremies zijn betaald. Omgekeerd kunnen op grond van dit verdrag onder bepaalde voorwaarden de jaren die in dev.S. zijn doorgebracht worden meegerekend voor de bepaling van de A.O.W. uitkering. Het beste advies blijft, dat men voor meer informatie over individuele omstandigheden contact moet opnemen met de bevoegde instanties in Europa. Voor Nederland: Sociale Verzekeringsbank, kantoor buitenland, Postbus 7105,1007 JC Amsterdam. Voor België: Rijksdienst voor Pensioenen, Zuidertoren 3, 1000 Brussel.
DOORLEREN MET TELEAC
Thuis in geldzaken" (het antwoord op vragen als: waar kan ik het voordeligst geld lenen? Wat is de beste hypotheek?) is een Teleac cursus die vanaf eind november op de Nederlandse en Belgisehe beeldbuizen te zien en op de radio te horen zal zijn.
Dat is typisch een cursus zonder praktische waarde buiten de landsgrenzen van België en Nederland. Maar voor "Indonesië - taal en cultuur", "Het getemde paradijs" (een BRT produktie over tuinarchitectuur in Europa), talencursussen of de Teleac "Geheugencursus" zou ook onder Nederlandstaligen buiten Europa best eens belangstelling kunnen bestaan. Teleac verzorgt educatieve uitzendingen in Nederland en België en geeft de bijbehorende cursusboeken uit. Vier weken na de laatste uitzending van de cursus is zij ook op cassette- of videoband leverbaar. Bij de videobanden is er echter een technisch probleem: de banden zijn gemaakt volgens het Westeuropese PAL systeem en kunnen niet op de in Amerika gangbare apparatuur worden afgespeeld. Teleac pleegt daarom geen video's naar de VS of Canada te sturen, tenzij de besteller uitdnikkelijk vermeldt dat hij of zij een "allesspeler" bezit. De "Teleac Krant" (aan te vragen bij de Stichting Teleac, Postbus 2414, 3500 GK Hilversum (telefoon (030) 946946, fax (030) 941441) biedt voor het komende seizoen naast de bovenstaande cursussen ook andere mogelijkheden als Russisch ("taal en volk"), Grieks voor beginners en de cursus "Sprekend over de Middeleeuwen" met de historicus Herman Pleij. Soms zijn de cursussen Engelstalig met Nederlandse ondertitels, zoals "Ruimteschip Aarde" (een coproduktie van Teleac en onder meer South Carolina Educational Television) en de oorspronkelijk Britse cursus "Graven voor de farao" (over het leven in Egypte 3000 jaar geleden).
Verder zijn er titels als "Zelf cosmetica maken", "Logistiek, "Integraal Management" en "Britse en Amerikaanse literatuur van deze eeuw". Een deel van het Teleac aanbod dit jaar is al eerder uitgezonden, bijvoorbeeld "Como Vai? (Portugees voor beginners), gepresenteerd door de perfect tweetalige VARA-omroepster Paula Patricio. Op video zijn de cursussen vrij prijzig: twintig lessen "Frans voor beginners" kosten f 565 voor video, f 85 voor audiocassettes. "Nederlandse literatuur na 1830" respectievelijk f 425 en f 60,25, terwijl "Milieuvriendelijk tuinieren in de moestuin" voordeliger is geprijsd met f 150 voor de videoband, f 52 voor de audiocassette. Bij het merendeel van de cursussen zijn een studie- en werkboek inbegrepen. Behalve de herhaling van enkele reeds genoemde cursussen bevat het Teleac aanbod voor het komend voorjaar een aantal praktische cursussen als "Stoppen met roken", "Omgaan met stress'' en "Milieuvriendelijk huishouden".
Bestellen
Alle studiepakketten zijn verkrijgbaar bij Teleac.
U kunt een pakket bestellen door het desbetreffende
bedrag over te maken op postbanknummer (giro) 54
42 32 of bankrekeningnummer 55 50 19 500, ten
name van Teleac-Utrecht, onder vermelding van de
titel van het gewenste studiepakket. In België zijn
Teleac studiepakketten verkrijgbaar bij de Standaard
Boekhandel overal in het land. Teleac neemt geen
kredietkaarten aan; men dient het bedrag vooraf
volledig te voldoen.
Vlaming de ruimte in
De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA heeft Dirk Frimont gekozen voor een vlucht met een ruimtependel. De vijftigjarige Vlaamse wetenschapper, die al jaren lcandidaat- astronaut bij de NASA is, zal volgend jaar mei mee de ruimte ingaan. Dr. Frimont is verbonden aan het onderzoekcentrum van de Europese Ruimtevaartorganisatie ESA in het Nederlandse Noordwijk en werkte voorheen bij BIRA (het Belgische Instituut voor Ruimte Aeronomie) in Ukkel. (De Financieel-Ekonomische ïïjd)
Nederlander vertrekt
Sinds de jaren zeventig zijn er naar schatting zo'n 35.000 Nederlanders om fiscale redenen naar België verhuisd. Telkens als de belastingen verhoogd worden, begint een nieuwe uittocht. Tot voor kort vestigden de Nederlanders zich vooral in de grensgemeentes van de provincies, maar de laatste maanden zakken de nieuwkomers steeds verder af naar het binnenland. Alleen redelijk rijke mensen kunnen zich echter deze emigratie veroorloven. De,trek heeft tot forse prijsverhogingen geleid. Huizen zijn de laatste twee jaar verdubbeld in prijs en voor bouwgrond wordt in plaats van 800 frank nu al 2000 frank per vierkante meter betaald. Men vraagt zich af of nieuwe fiscale maatregelen in Nederland nog zin hebben als de mensen voor wie ze bestemd zijn, meteen verhuizen. (Her Belang van Limburg)
Valse dollarbiljetten
Het Regionaal Bureau Zware Criminaliteit van de Haagse politie heeft bij een inval in een bungalow in Hilversum een drukkerij aangetroffen voor het namaken van biljetten van US$100. De rechercheurs vonden onder meer een offsetpers, twee drukpersen, een repro-camera, veel papier en chemicaliën, plus een uitgebreide boekhouding. Op het moment van de inval was niemand in het pand aanwezig. Volgens de politie zou voor tientallen miljoenen dollar aan vals geld zijn geproduceerd. (De Volhbant)
SPORT
Voetbal
In hun eerste internationale wedstrijd na de zomemkantie hebbenNederland noch België indruk gemaakt. In groep 5 van het Europees kampioenschap won België weliswaar met 2-0 van Luxemburg (fraaie doelpunten van Scifo en Degryse), maar kon het team onder leiding van de nieuwe bondscoach Pad van Hirnst nooit imponeren. Beide ploegen zijn overigens al uitgeschakeld voor de eindronde in Zweden. Nederland speelde een oefenwedstrijd tegen Polen, waarin pas op de valreep een nederlaag kon worden voorkomen (1-1 gelijkmaker van Bergkamp in de laatste minuut). Het Nederlandse elftal, waarin Frank Rijkaard zijn rentree maakte, werd na afloop door het publiek van het veld gefloten. Dank zij een 1-0 overwinning op Finland kwam Portugal in groep 6 op gelijke hoogte met Nederland (beide 9 punten na 6 wedstrijden), zodat het rechtstreekse duel op 16 oktober in Rotterdam beslissend kan worden. Beide teams hebben ook nog een wedstrijd tegen Griekenland op het programma.
Touwtrekken
Het in een vorige aflevering aangekondigde staanje aan de Nederlandse bekercompetitie heeft zulke afmetingen gekregen, dat de beker er een lelijke deuk aan heeft overgehouden. Feyenoord is bekerhouder gebleven, maar de overwinning op B W Den Bosch is meer in de rechtszaal dan op het veld bevochten. Na een eerste vonnis, naar aanleiding van een klacht van Den Bosch, dat de tweede helft van de finale moest worden overgespeeld (vreemd!), en dat korte tijd later op verzoek van Feyenoord werd vernietigd daarvan in kort geding (eigenaardig!), werd Den Bosch door de Europese voetbalbond UEFA voor drie jaar uitcesloten van het Europese voetbal (ongehoord!). Reden: de club was naar ie rechter gestapt! Ook daartegen werd weer verzet aangetekend terwijl ?r zelfs mee werd gedreigd de zaak voor het Hof voor de Rechten van de mens te brengen. Uiteindelijk werd de maatregel weer ingetrokken en Feyen- 2ord mocht de (toch wel enigszins geblutste) beker behouden.
Sabena herademt
Voor het eerst in 18 maanden heeft Sabena weer eens winst geboekt op zijn luch'xaartactiviteiten. De ommekeer is een gevolg van herstructurering van het bedrijf, het opheffen van onrendabele routes en het ontslaan van personeel. (Het Laatste Nieuws)
Geen VS visum meer voor Belgen
Vanaf 1 oktober zal de visumplicht voor inwoners van dertien landen, waaronder België, worden opgeheven. Belgen die maximaal negentig dagen in de VS willen blijven, hebben nu alleen een geldig paspoort en een retourticket nodig om binnengelaten te worden. De visumplicht is al enige tijd afgeschaft voor Nederlanders. Wie langer dan 90 dagen in de VS wil blijven, of hier wil werken, moet wel een visum hebben. Voor kinderen onder zestien jaar zijn geen dokumenten vereist indien zij op het paspoort van hun ouders vermeld staan. (De Standaard)
AIDS-onderzoeken
In België start binnenkort een grootschalig "ondcrzoekprogramma AIDS" met een totaal budget van 381 miljoen BEF. De nationale regering zal 180 miljoen BEF bijdragen, de Vlaamse gemeenschap 99 miljoen BEF en de Franse gemeenschap 102 miljoen BEF (De Financieel-Ekonomische Tijd)
Op last van het Amerikaanse National Cancer Institute vemcht het Rijksherbarium in Leiden onderzoek naar planten uit het Zuidoostaziatische tropisch oerwoud op hun kanlcer- en aidsremmende eigenschappen. Op het ogenblik is men betrokken bij een verzamelexpeditie op Sumatra, waarna het Rijksherbarium de planten determineert en aan een kweek van leukocyten met aids-virus blootstelt. (NRC Weekeditie)
Bellen goedkoper
Sinds 1 september zijn de internationale telefoontarieven van de RTï met 10 BEF gedaald. Gesprekken naar de VS en Canada kosten nu 40 BEF per minuut. (De Financieel-Ekonomische Tijd).
PRINSJESDAG
Traditiegetrouw heefr Koningin BeolBr op de deràe dinsdag in september in Den Hang de jmriijkse troonrede uilgesproken. Hieronder
drukken wij een aantal belangrijke passages uil de toeproak a/:
"1992 wordt geen gemakkelijk
jaar, internationaal noch nationaal.
Onze economie kijgt nu te maken
met een temgslag zoals die zich
eerder in andere landen heeft voorgedaan.
Hierdoor dreigt na een
aantal goede jaren de werkloosheid
weer op te lopen" ....
Met het oog op de werkgelegenheid
en het ook bij lage groei in
stand houden van gemeenschapsvoorzieningen
moet werk boven
inkomen gaan. ...
Concreet stelt (de regering) voor
de uitkeringen met 3% te verhogen,
geen inflatiecorrectie toe te
passen voor de hogere inkomens
en de belastingnije voet te verhogen
....
(Eerder) is de koers bepaald naar
minder overheidssubsidies en soberheid
in de overheidsuitgaven.
Dit is hard nodig. De staatsschuld
neemt nog steeds fors toe ....
Nationaal moet de overheid zich
bezinnen op haar taken en de
daarvoor benodigde middelen. (Er)
wordt hard gewerkt aan een anderevormvan
bestuurlijke vernieuwing:
Grote Efficiency. De rijksoverheid
moet zich richten op
kerntaken. Bovendien wordt bezien
of bepaalde diensten niet teveel
zijn gegroeid en of er dubbel werk
wordt vemcht ....
Kunst en cultuur gedijen in Nederland.
Behoud van ons cultureel eif.
goed en het ondersteunen van
kwalitatief hoogwaardig nieuw
aanbod zijn te meer van betekenis
om in het integrerend Europa onze
eigen identiteit inhoud te geven ....
De verhouding tussen het aantal
werkenden en hen die een uitkering
ontvangen is (...) uit het
lood. Dit is ook een fundamentele
overweging die ten grondslag ligt
aan de voorstellen om het ziekteverzuim
en het beroep op de
arbeidsongeschiktheidsregelingen
terug te dringen .... Het gaat er dus
om meer mensen aan de slag te
houden ....
De soberheid bij de overheidsuitgaven,
de inkomensmatiging en het
herijken van de sociale zekerheid
staan alle drie in het teken van
werkgelegenheid voor een groeiende
beroepsbevolking en van
welvaart die het draagvlak biedt
voor behoud van gemeencchapsvoorzieningen
....
De Golfcrisis heeft pijnlijk duidelijk
gemaakt welke gevaren schuilen in
overbewapening en ongebreidelde
wapenexport. Nederland heeft,
samen met de Europese partners,
het initiatief genomen om bij de
Verenigde Naties een register op te
zetten voor de internationale wapenhandel
waardoor bestrijding
ervan beter mogelijk wordt ....
De gewijzigde internationale politieke
verhoudingen hebben niet
alleen een lager (defensie)budget,
maar ook een herstructurering en
verkleining van de defensie-organisatie
mogelijk gemaakt ....
1992 wordt een moeilijk jaar.
Indien men kennis neemt van de
zeer ernstige problemen in tal van
landen, plaatst dat onze eigen
situatie zonder twijfel in een ander
licht. Temeer maakt het de noodzaak
helder zelf in ons land de
verantwoordelijkheid voor behoud
en versterking van democratie en
welvaart gestalte te geven door een
op de toekomst gericht beleid, ook
als dit offers vraagt".
Miljoenennota
De troonrede werd gevolgd door de
indiening van de Miljoenennota voor
1992. Belangrijke punten daamit
zijn:
* Subsidies worden met f 981 miljoen
gekort. Het ministerie van economische
zaken bezuinigt het meest:
f 240 miljoen.
* Het ministerie van defensie levert
f 250 miljoen in, ontwikkelin@-
samenwerking f 400 miljoen.
* Het kabinet wil uiterlijk in 1994
overheidstaken met een waarde van
bijna f 8,5 miljard overdragen aan
provincies en gemeenten. Dit moet
f 550 miljoen aan bezuinigingen
opleveren.
* Bloemen en planten gaan naar het
hoge BTW-tarief van 18 procent.
Opbrengst: f 400 miljoen.
* De accijns op sigaretten en tabak
gaat in drie fasen omhoog. Dit levert
f 130 miljoen op.
* Staatsdeelneming in bedrijven,
met een totale waarde van f 625
miljoen, zal worden verkocht.
* De bejaardenoorden krijgen in
1992 f 21,5 miljoen minder subsidie.
* De huren gaan met 5,5% omhoog,
het huurwaardeforfait stijgt met
hetzelfde percentage.
* De werkgevers moeten de eerste 6
weken van het ziektegeld betalen.
In totaal verwacht het ministerie van
financiën in 1992 f 153 miljard aan
belastingen te innen. Andere inkomsten
leveren het rijk f 28,7 miljard
op. De totale uitgaven zullen echter
f 203 miljard bedragen.
(Elsevier)
AGENDA
Tot eind november 9:00 tot 17:OO uur
Een kopie van het schip "De Halve Maen" is dagelijks te bezichtigen in Liberty State Park. Terens
tentoonstelling. Liberty State Park, New Jersey. Tel (201) 433-5900.
Dinsdag 1 oktober tot dinsdag 31 oktober
Tentoonstelling van schilderijen met Nederlandse Landschappen door de Nederlandse kunstenaar Bart
Elsbach op The Netherland Club Of New York. Openingsreceptie dinsdag 1 oktober van 18:OO tot 21:00
uur. Tentoonstelling geopend van maandag tot vrijdag van 10:OO tot 16:OO uur. The Netherland Club,
10 Rockefeller Plaza, te1.(212) 265-6160.
Tot zaterdag 19 oktober
De Belgische kunstenaar Marc Lambrechts toont zijn nieuwe kunstwerken in de Tibor de Nagy Gallery.
Tel. (212) 421-3780.
Tot zaterdag 19 oktober
De Vlaamse kunstenaar Dony Sack exposeert in Gallery Bitter Larkin, 597 Broadway, New York.
Inlichtingen: (212) 219-0150.
Donderdag 3 oktober tot zaterdag 9 november
De Nederlandse kunstenaars Peter Spaans, Bert Wils en fotograaf K.J. Blaauw exposeren in "Citywithout
Walis". Openingsreceptie zondag 6 oktober 13:00 tot 16:00 uur. Newark, NJ. Tel: (201) 622-1188.
Donderdag 3 oktober en vrijdag 4 oktober
Rijsttafel bij de Village Bake Shop, de Nederlandse b a e r i j in Mount Kisco. Reserveringen vereist, tel:
(914) 666-4848.
Donderdag 3 oktober 18:OO tot 20:OO uur
Belgian American Chamber of Commerce "Happy Hour" en "Business card exchange". Sogem-Afrimet Inc.,
1211 Avenue of the Americas, 14th floor. Toegang $15 voor leden, $20 voor niet-leden. Inlichtingen:
BACC (212) 967-9898.
Vrijdag 4 oktober en vrijdag 11 oktober 20:OO uur
Voorstelling 'Vincent the Man, de menselijke kant van Vincent van Gogh", door Beverly Ikier. Een "multimedia"
spektakel gebaseerd op Vincenfs schilderijen en de brieven aan zijn broer Theo. Blacksmith
House, 56 Brattle Street, Cambridge, MA. Kosten: $8.
Zondag 6 oktober tot vrijdag 8 november
Kunstenaar Loura van der Meule toont haar werk in de Colleen Greco Gallery. Openingsreceptie, zondag
6 oktober 13 tot 16 uur. Met muziek door George Drapeau, viool, gitaar en mandoline. Montebello Park
Mansion. Tel. (914) 735-8374.
Dinsdag 8 oktober 19:30 uur
De Nederlandse pianist Alwin Bar treedt op in The Netherland Club met een programma van Brahms,
Chopin, Liszt, Rachmaninov en Ravel.
Dinsdag 8 oktober 12:OO uur
Belgian Amencan Chamber of Commerce "Herfst Lunch. Spreker: Paul de Keersmaeker, Belgisch minister
van buitenlandse zaken voor Europese aangelegenheden over: "De toekomst van de Europese Monetaire
Unie". The Peninsula Hotel, 700 Fifth Avenue, 55th Street, "Otero" zaal. Toegang: $80 voor leden van
de Kamer en $90 voor niet-leden. Inlichtingen: BACC (212) 967-9898.
Donderdag 10 oktober tot zondag 13 oktober
Vier landen oktoberfestival: musici uit Duitsland, Nederland, België en de VS. In elk land zullen vier
concerten plaatsvinden. 223 Centre Street, New York. Inlichtingen Phill Niblock: (212) 431-5127.
Donderdag 10 oktober 20:OO uur
Pianist Alwin Bar op de Nederlandse Ambassade in Washington, D.C. uur met muziek van Hans Osieck,
John Borstlap, Liszt, Ravel, Chopin en Rachmaninov.
6 DE NIEUWE AMSTERDAMMER OKTOBER 1991
AGENDA
Vrijdag 11 oktober 19:30 uur
Pianist Alwin Bar op Hofstra University, Hempstead, NY met het Hofstra Siring Quartet.
Zaterdag 12 oktober tot maandag 14 oktober
Openluchtmuseum "Plimoth Plantation" in Plymouth, Mass. Naspelen van een bezoek van een delegatie
uit "Nieuw Amsterdam" anno 1627. Toegangsprijs: $16 voor volwassenen, $10 voor kinderen onder de
12. 's Avonds feestmaal, kosten: $37 (inclusief toegang tot het museum) voor volwassenen, $25 voor
kinderen onder de twaalf. Inlichtingen: tel: (508) 746-1622.
Donderdag 17 oktober tot zondag 20 oktober
Anne Teresa Dekeersmaker's dans groep treedt op tijdens de twintigste verjaardag van "The Kitchen" in
New York. Tel: (212) 255-5793.
Zaterdag 19 oktober 20:OO uur
"Canbbean Night" op the Netherland Club. Met een Antilliaans buffet, een Steelband en prijzen. Kosten:
leden $50, niet-leden $60. Reserveren vóór 15 oktober. Tel. (212) 265-6160.
Dinsdag 22 oktober en woensdag 23 oktober 20:OO uur
De Nederlandse violist Jaap Schroeder treedt op met het Smithson String Quartet van het Smithsonian
Institute in Washington, D.C. Smithsonian Institute, Renwick Gallery.
Zondag 27 oktober 19:30 uur
Violist Jaap Schroeder treedt op in de Hall of Musical Instruments van het Smithsonian Institute,
Washington D.C.
Woensdag 30 oktober 12:30 uur
Optreden van pianiste Sylvia Traey bij de Inter-Amencan Development Bank in Washington. De toegang
is vrij. 1300 New York Avenue, N.W., Washington D.C.
Donderdag 31 oktober 20:OO uur
Pianorecital door de Belg Peter Ritzen in Alice Tully Hall. Lincoln Center, New York.
Maandag 4 november 13:30 uur
De goevemeur-generaal van de Nederlandse Antillen, Dr. Jaime Saleh, spreekt tijdens een lunch
bijeenkomst van de Association of the Bar of the City of New York over "De jongste belastingtechnische
ontwikkelingen in de Nederlandse Antillen". Cocktails om 12 uur, lunch om 12:30, toespraak om 13:30.
Prijs: $30. Plaats: 42 West 44th Street, New York. Inlichtingen: Richard L. Goldman, (212) 921-8448.
Dinsdag 5 november
Het tiende Peter Stuyvesant Bali, georganiseerd door The Netherland-America Foundation in
aanwezigheid van prinses Margriet en mr. Pieter van Voiienhoven. Optreden onder meer van
"Montezuma's Revenge", Nederlandse a-capella groep. Waldorf-Astoria Hotel, New York. Informatie,
Mevr. Age B. Diedrick, tel: (212) 355-6363.
Zaterdag 16 november 14:OO uur
Dutch-Amencan Heritage Day in het Museum of the City of New York met verhalen en spelletjes uit de
tijd dat New York Nieuw-Amsterdam was. Fifth Avenue en 103e Straat. Inlichtingen: (212) 534-1672.
PRESIDENT BUSH NAAR NEDERLAND
President Bush zal op 9 november een bliksembezoek Commissie. Dit is het tweede bezoek van President
van één dag aan Nederland brengen. De President Bush aan Nederland, in juli 1989 was hij de eerste
gaat naar Den Haag op uitnodiging van premier Amerikaanse President die ooit tijdens zijn ambts-
Lubbers om te praten over Europese zaken -- Neder- periode Nederland heeft aangedaan. Het bezoektwee
land is tot 1 januari voorzitter van de Europese jaar geleden vond plaats in het kader van de her-
Gemeenschap. Aan het gesprek zal ook Jacques denking van tweehonderd jaar vriendschappelijke
Delors deelnemen, de President van de Europese betrekkingen nissen Nederland en de VS.
MIJN IDEE
Deedejee is het pseudoniem van een in New York wonende Nederlandse auteur wiens bijdragen regelmatig op deze pagina zullen verschijnen.
Je kunt het een hobby of een obsessie noemen, maar het is altijd weer een bron van verbazing wat de mensen zich aanhalen. Zo hebben mijn Amerikaanse nicht, Phyllis, en haarman, Maq, iets met vrachtschepen. Ze zijn schijnbaar geen unicum. Dit soortzeevaarders heeft een gemeenschap over de hele wereld met clubs, krantjes en een naarstige uitwisseling van informatie en aanbevelingen. Deze lieden zijn experls en wat zij niet van vrachtschepen weten, is het weten niet waard. Verleden winter kwam er een brief van Phyllis, dat ze nu eindelijk een speciaal "vrachtschip voor stortgoed" op de kop getikt hebben waar ze al jaren naar uitkeken. Het schip gaat naar Rotterdam en Delfrij1 om te lossen en te laden en of ik maar even inlichtingen over die twee steden wil geven. Het schip zal van 6 tot 8 dagen in iedere haven liggen. Als het regent, lost en laadt het niet.
Dat zal dan wel tot drie weken uitlopen, denk ik en ikga aan de schrijfmachine zitten. Nu kan je dan weer es de echt bijzondere dingen van Holland aanraden. De klompen en molens en Volendam kunnen de doofpot in. Je krijgt last van nationale trots. Je slaat Delf$ en Rotterdam meteen over en hebt ze in een mum van tijd in Amsterdam. Het treinverkeer in Holland is prima, schrijf je. Je geeft ze de naam en het adres van het hotelletje waarje kind aan huis bent. Er is notabene een lift die meestal werkt en wat de badkamer beireft, er schijnt een loodgieter aan te pas gekomen te zijn die het vak niet in Holland geleerd heeft.
Dan trek je van leer over het broodje halfom, de gebakken tong, een leuk klein restaurant in de Jordaan, de rijsttafel in een zijstraat van de Overtoom, de rondvaart door de grachten bij avond, de geniale architectonische oplossing in het Joods Museum, de Magische Realisten in het Stedelijk. Mochten ze een auto huren, dan moeten ze gaan wandelen bij Elspeet. Als Phyllis met haar grijze haren aan het stuur zit, moet ze zich er niets van aantrekken als de mensen "Trut" roepen en op hun voorhoofd wijzen. Ik leg haar dat nog wel eens uit. Het worden drie kantjes. De brief gaat op de bus en je verkneutert je in de gedachte aan Phyllis en Maríy bij de Magische Realisten.
Na een maand komt er een ansichtkaart van het Louvre. Dat het bleef regenen, dat ze niet konden lossen en laden. Dus dat ze maar meteen op de irein naar Parijs gestapt zijn. "Thank for your help. Wish you were here."
Deedejee
HETNEDERLANDSEONBEHAGEN
Door Herman Pleij
Uitgeverij Prometheus ISBN 90-5333-068-2 Nederlanders houden niet van spektakel, heldenverering en herdenkingen buiten de grenzen van de huiskamer, zo concludeert hoogleraar Historische Nederlandse letterlcunde Pleij. In deze bundel essays belicht hij het onbehagen van de Nederlander met de eigen identiteit. Aandacht voor de eigen geschiedenis, cultuur en voor nationale sentimenten is niet erg populair. De echte wereld begint pas in het buitenland, hoe exotischer, hoe beter. Ongemerkt lijkt men een unieke identiteit op te bouwen die de Nederlanders nog sterker samenbindt, namelijk "de ontkenning dat ook maar iets ons op vaderlands niveau samenbindt".
Pleij merkt op dat dit voor gemiddelde buitenlander volstrekt onbegrijpelijk is. In hun ogen heeft zich in de moerassige delta juist een bijzondere rijkdom aan cultuur en macht ontwikkeld. In verschillende essays komen o.a. zaken als "Is Nederland lelijk?", "Denemarken als contrast", "Moffenhaat" en "De Meersporenstudenf aan de orde. Onmisbaar om bij te blijven.
DE LAATSTE SCHRIJVER?
In aansluiting op het bovenstaande is het interessant het gesprek met Willem Frederik Hermans te signaleren dat onlangs verscheen in het NRC Handekblad naar aanleiding van zijn nieuwe verhalenbundel "De Laatste Roker". De 70-jarige schrijver sprak de volgende sombere voorspelling uit: "Ik zie de Nederlandse letteren nog voor mijn dood uitsterven. Welke originele schrijvers zijn er nog? ... Veel mensen schijnen te geloven dat minister Riben gelijk heeft gehad. Ze willen in het Engels aan de universiteit studeren om in Amerika de blits te maken, niet beseffend dat de wereld niet zit te wachten op Nederlanders die gebrekkig Engels schrijven. De Nederlandse taal gaat naar de bliksem. En het nare is dat het de gewone mensen niets kan schelen".
Chocolada
In het hartje van de East Village in New York, geklemd tussen Joodse en Poolse delicatessenzaken, staat een winkel met in grote letters op de etalage: Chocolada. Zoals de naam al doet vermoeden is hier chocola te koop. Maar dat is niet het enige, dat de Nederlandse eigenares van de zaak, Tony Bohdanowycz van den Ende, verkoopt. Integendeel, de winkel is een allegaartje: van Belgische bonbons, tot teddyberen, wenskaarten en typische Nederlandse produkten als hagelslag, drop en een koekjesafdeling met stroopwafels, ontbijtkoek en beschuit.
Veel van deze "heimweeprodukten", zoals Tony ze noemt, worden uitsluitend door emigranten gekocht. Als een Amerikaan al besluit eens iets nieuws te proberen, dan is het de stroopwafel, direct gevolgd door hagelslag (die niet op het brood wordt gestrooid, maar als "topping" dient voor ijsjes). Tony is haar winkel vier jaar geleden begonnen.
BOEKEN TOPTIEN NEDERLAND
1. De laatste roker - W.F. Hermans
(De Bezige Bij)
2. In Afrika - Adriaan van Dis (Medenhoffl
3. De wetten - Connie Palmen
(Prometheus)
out o mijn huid - Benoite Groult
4. ?Arena7
5. Geheim Dagboek 1971-1972 - Hans Warren
(Bert Bakker)
6. Eilanden - Boudewijn Buch
(Arbeiderspers)
7. Het beloofde land - Adnaan van Dis
(Meulenhoff)
8. Babylon aan de Rhone - Helene Nolthenius
(Querido)
9. Het drijvende koninkrijk - Paul Theroux
(Arbeiderspers)
10. De wereld van Louis Coupems - Frédéric
Bastet (Querido)
De uitbreiding van het winkelassortiment met
Nederlandse en Belgische lekkernijen kwam op
verzoek van de klanten, "zij was tenslotte Nederlandse
..."
Voor de feestdagen zijn chocolade Zwarte Pieten
onderweg evenals speculaas en banketstaven. Specifieke
produkten als haring of poffertjespannen
kunnen besteld worden.
CHOCOLADA, 125 Second Avenue, New York, Ni'.
Tel. (212) 533-2133.
NEOLOGICA
Een greep uit nieuwe ontwikkelingen (verwikkelingen) in het uiterst plooibare Nederlands. Ellende-index: Een grafiek waarin de nationale werkeloosheids- en intlatiepercentages zijn verwerkt. Hoe hoger de index, hoe groter de ellende. Krasloten: Loten die binnenkort zullen worden uitgegeven door een op te richten Nationale Instant Loterij waarbij na enig krassen direct kan worden afgelezen of men een prijs heeft gewonnen. Hogesnelheidslijn: Nederlandse traject van de pijlsnelle trein die in Frankrijk de TGV heet. Sluitfluit: Signaal dat in nieuwe Nederlandse treinen drie seconden voor het vertrek de passagiers waarschuwt dat het tijd wordt snel in te stappen. Ver-Brusseling: De invloed die van besluitvorming in Europees kader zal uitgaan op het dagelijks leven, bijvoorbeeld in het huishouden. Nieuw flinks: Stroming in de PvdA naar aanleiding van een discussie in de partij over politieke en maatschappelijke aangelegenheden als verantwoordelijkheidsbesef, burgerrechten en -plichten en een soberder overheid.
Opvallende aîkortingen:
FOMA: Financieringsoverleg Mest- en Ammoniakonderzoek.
NASA: Nationale Anti Shock Actie.
PLOOB: Platform Laat Ouders Ouders Blijven.
STIG: Stichting Ongewenste Intimiteiten in de
Gezinszorg
TU: Technische Universiteit, de nieuwe naam voor
de oude Technische Hogescholen.
(Met dank aan Coen van Hoewijk en het Nederlandse reclomevakblad Adforatie.)
VITESSE COURIERS, Ltd.
IJlbode op de fiets
(212) 807-0577
TOWNE PROPERTIES Inc.
ERKEND MAKELAAR IN ONROEREND GOED
***
Advies bij overplaatsingen voor bedrijven en
particulieren
Gemeubileerde en ongemeubileerde
appartementen in de beste buurten van
Manhaiian
Prijzen van gematigd tot luxueus
Veel gebouwen op "NO FEELbasis
Nadere inlichtingen: SIMON PILKES
Tel: (212) 877-2711. Fax: (212) 721-0627
15 West 68th Street, New York, NY 10023
(advertenlie)
OPROEPEN
"De Nieuwe Amsterdammer" wil graag weten wat u op het hart heeft. Schroom niet. Stuur uw suggesties, ingezonden brieven, commentaar en andere zaken die uw graag in ons blad opgenomen wilt zien naar de redactie: 54 West 39th Street, Suite 1102, New York, NY 10018. Organiseert u of uw vereniging iets ter viering van de eerste Dutch-American Hentage Day op 16 november? Stuur ons dan ook een aankondiging!
De feestdagen staan weer voor de deur. In het December/Januari nummer willen we een uitgebreide lijst opnemen van Sinterklaas-, Kerst- en Nieuwjaarsvieringen. Vergeet niet "De Nieuwe Amsterdammer" in te lichten!
DIENSTMEDEDELING
"De Nieuwe Amsterdammer" is uit de redactielokalen
gegroeid. Vandaar dat we redactie en
administratiehebbengescheiden. Correspondentie
over abonnementen, advertenties en andere
zakelijke regelingen moet naar het adres: P.O.
Box 10, Teaneck, NJ 07666. Voor persberichten,
aankondigingen, ingezonden brieven enz. blijft
het redactie adres: 54 West 39th Street, Suite
1102, New York, NY 10018, tel. (212) 768-
8409, fax (212) 869-2708.
Effectieve communicatie met de Amerikaanse zakenwereld
VERTALINGEN
TOLKEN
INSPREKEN VAN FILMS
DESKTOP PUBLISHING
TAALKUNDIG ADVIES
Voor nadere iilformatie:
54 West 391h Slreet, New York, NY 10018
Tel: (212) 768-8409 -Fm: (212) 869-2708
1 0 DE NIEUWE AMSTERDAMMER OKTOBER 1991
DE GOUDEN GIDS
Een lijst met telefoonnummers om bij de hand te houden.
(Tarieven voor vermelding in de Gouden Gids op aanwaag)
ADVOCATEN
Lisa J. Kristal, Aity at Law
IMMIGRATIE
Ongevallen en Scheidingen
81 Irving Place, Suite 18
New York, NY
(21 2) 677-3950
ARTSEN/SPECIALISTEN
(Nederlands sprekend)
Dr. Berna Blom, Huidarts
(914) 762-2600
Stephen Malamud, MD,
Oncoloog
Beth Israel Medica1 Center
First Avenue at 16th Street
New York, NY 10003
(212) 420-4512
Hans H. C. Morsch, MD, FACS
Chirurg, Borstkanker
666 Lexington Avenue
Mount Kisco, NY 10549 I 914) 666-8633
914) 666-5848 (fax)
Joseph Pianpiano Jr. DDS. P.C.
Restoratieve tandariskunde, impiantaties
en kosmetisch
10 East 40th Street (1210)
New York, NY 10016
(212) 686-6644
Hendrikje Tromp, MD
Geneeskundige praktijk voor kinderen
en adolescenten
103 South Bedford Road, Suite 201
Mount Kisco, NY 10549
Tel: (914) 242-0808
COMPUTERDESKUNDIGEN
Abraham Tol (R & D)
191 4) 424-3999 \~ ~ , ~- ~ - ~ -
Fred Dekker (mail order)
(619) 679-8360
FYSIOTHERAPEUTEN
GEESTELIJKEN
Rev. Gerald vander Hart
The Old Dutch Church of
Sleepy Hollow (914) 631-1972
FILMNIDEO
Ger Burgman
(212) 475-3790
Ronald Kienhuls
(71 8) 720-9383
Boulders Inn, CT
(203) 868-791 8
MAKEIAARS
Annekee Brahver-Keely (NJ)
Verkoop -Aankoop - Verhuur
RUSSO Real Estate
873 Teaneck Road
Teaneck, NJ 07666
(201) 837-8800
Simon Pilkes (Manhattan)
(21 2) 877-271 1
Julien Redele (Washington DC)
(703) 549-1 160
REIZEN
Agaat Brandt
(91 4) 328-0944
Marina Braun
(800) 431-9698
Holland Approach
(908) 464-3300
RESTAURANTS
Bistro Pastis
(914) 761 -3660 . Café de Bruxelles
(21 2) 206-1 830
Tamu (Indonesisch)
(212) 925-2751
SPECIAALZAKEN
(ook per postorder)
Kaas & Co.
(203) 838-6161
Van's Dutch Importing Inc.
Tel: (616 243 0649
Fax: (612) 243-0541
ADammertjes
Een ADammenje van mnrimao130 woorden:
$15.00 voor eenmalige plaatsing
tweemaal voor $25.00.
ENTREPRENEURS: 7+ jaar bestaande mij. zoekt
leiders van Eur. afkomst in VS, Can. Omzet 1991 $500
miljoen. Eigen kap. $750. Enorme situatie. Bel Bram
van Rumund: 1-800-284-6790. *** (B)
BRAAXENSIEK GEZOCHT: Kent u een Braakensiek of
heeft u ooit een lid van deze familie in Nederland of
de VS onhnoet? Zo ja, wilt u dan contact opnemen
met tel. (212) 768-8409.
*** (A)
TEKOOP: Sjoelbakken, nieuw, geïmporteerd. $108.50
COD thuis bezorgd. Tel: (305) 386-5380.
t**
AANGEBODEN: 'Van schaal verwijderd! Jood", door
A. Caransa. $25 en andere titels, m.n. IIolocaust
onderwerpen. Tel: (212) 755 7649 na 20.00 uur. ***
BED &BREN
vol.ingerichte keuken. Parkeergarage dag en nacht
geopend. $85: 2 pers. Tel: (212) 686-7642. ***
WERKGEZOCHT: Nederlandse ingenieur, met Amerikaanse
opleiding, mime ervaring, kan helpen op
technisch en commercieel gebied. Bel no: (212) 473-
3593. *** (A)
KNICKERBOCKER WEEKLY. Oude afleveringen
gezacht war research project. Graax melden aan
redactie 'De Nieuwe Am&dammer", fel. (212) 768-
8409.
***
TE KOOP: inhoud van een tweekamer appartement.
Leren stocl, leren bank, tafels, lampen, kisten, Yamaha
stereo, VCR, enz. Alles van Bloomingdale's, twee jaar
oud. Bel: Johanns van de Pol, (212) 475-7554, fax
(212) 869-2708.
TOLKENNERTALERS
GEEF EEN ABONNEMENT OP
DE NIEUWE AMSTERDAMMER KADOI
..........................................................................
DE NIEUWE AMSTERDAMMER
Ik neem een abonnement! Ik wil de volgende 10 nummers ontvangen en
sluit daarvoor een cheque in voor $25.00, ten name van "De Nieuwe
Amsterdammer", P. O. Box 10, Teaneck, NJ 07666.
Naam: NL - B - USA
Firma: Beroep:
Adres: Apt.:
Plaats: Staat: Postcode:
Tel: 1.8
(advertentie)
j zoals U! Als u uw auto in Europa ter beschikking wilt
I hebben, denk dan aan Autoliners. Dankzij Autoliners is
j het goedkoper dan u denkt, om in de Verenigde Staten
j een auto te kopen en deze vervolgens naar Europa
I te verschepen.
I Om te weten te komen wat Jan en Alleman I l : reeds weet: Bel Autoliners: (516) 935-1600.
I
I
Design: LINX CONNMIONS, Inc. (212) 5434380
P. O. Box 10
Teaneck, NJ 07666
(21 2) 768-8409
ADDRESS CORRECTION REQUESTED
LlRST CLASS MAIL
U.S. POSTAGE PATD
Permit # 150
Teaneck, NJ 07666